ҚЫЛМЫСТЫҚ ҚҰҚЫҚ ЖӘНЕ ҚЫЛМЫСТЫҚ ПРОЦЕСС. АҚПАРАТТЫҚ ҚҰҚЫҚ ЖӘНЕ ҚАУІПСІЗДІК
Қылмыс нысанасын анықтаудың даулы мәселелері 242 РФ ҚК және біліктілік ерекшеліктері
Кілт сөздер:
порнографиялық материалдар мен заттар, біліктілік, шектеу, цифрлық технологиялар, бейнелерді өңдеу, «Интернет» желісінде контент жасау, дипфейкАңдатпа
Мақалада РФ ҚК-нің 242-бабының нысанасына сандық технологиялардың көмегімен жасалған порнографиялық материалдар мен заттарды жатқызудың даулы мәселелері қаралады. Бұдан басқа, автор сот практикасын зерделеп, оның негізінде порнографиялық материалдар мен заттардың заңсыз дайындалуы мен айналымының ерекшеліктері бойынша ұсынымдар береді, сондай-ақ РФ ҚК-нің 242-бабының шектес қылмыс құрамдарымен аражігін ажырату мәселелері қаралды.
Жүргізілген зерттеулер негізінде қылмыстық заңнаманы жетілдірудің негізгі бағыттары тұжырымдалды. Бірінші кезекте, РФ ҚК-нің 242-бабында бекітілген құқықтық норманың айқындылығын арттыру қажет. Бұған порнографиялық материалдар мен заттардың негізгі белгілерін бекіту не бапқа тиісті ескертпе енгізу арқылы қол жеткізілуі мүмкін. Екіншіден, қылмыстың объективті жағын анағұрлым нақты ашу талап етіледі. Бірінші кезекте бұл порнографиялық материалдарды таратудың аражігін ажыратуға және оларды көпшілікке көрсетуге қатысты, өйткені іс жүзінде бұл нысандар жиі араласады. Үшіншіден, тарату мақсатын белгілеу жеке проблема болып қалуда. Оны бағалау үшін мазмұнды цифрлық ортада орналастыру мен таратудың ерекшеліктерін ескеретін нақты критерийлер қажет. Төртіншіден, материалдардың жаңа нысандарына, оның ішінде жасанды интеллектіні қолдана отырып жасалған материалдарға көзқарасты әзірлеу қажет. Оларды бағалау кезінде оның көмегімен жасалған технология емес, материалдың өзінің мазмұны негізгі мәнге ие болуы тиіс. Бұл біліктілікті неғұрлым негізді етуге және сот практикасындағы қателіктер ықтималдығын азайтуға мүмкіндік береді.
